Op 22 november is de Stikstof Risicoscan door bbn gelanceerd. Deze risicoscan dient als een beheersmaatregel om vertragingen en kostbare aanpassingen tijdens vergunningsaanvragen te voorkomen. Vandaag de dag leidden te hoge stikstofuitstootwaarden (mol/hectare/jaar) in veel gevallen tot projectvertragingen. Dit komt vaak doordat er bij programma- en ontwerpkeuzes geen rekening is gehouden met de stikstofdepositie. Nu is het mogelijk om in de beginfase van een project de verwachte stikstofdepositie voor zowel de realisatie- als gebruiksfase te bepalen.
bbn heeft inmiddels verschillende Risicoscans uitgevoerd voor diverse opdrachtgevers en vastgoedtypes. Binnenkort delen we onze ervaringen en de bewezen bruikbaarheid van de Stikstof Risicoscan. Wilt u op de hoogte blijven? Laat het ons weten via info@bbn.nl.
Meer weten? Download onze flyer via onderstaande link.
Beeld © RIVM
ABN AMRO, Edge en BAM Bouw en Techniek gaven op 6 september het officiële startsein voor de bouwfase van de nieuwe thuisbasis van ABN AMRO aan de Foppingadreef in Amsterdam Zuidoost. Het kantoor uit de jaren tachtig wordt herontwikkeld tot een Paris Proof gebouw en op een circulaire manier gerenoveerd en ingericht. De ingebruikname vindt naar verwachting in 2027 plaats.
De herontwikkelingsplannen voor het ruim 100.000 m2 grote gebouw sluiten aan bij de duurzame visie en purpose van ABN AMRO en zijn ontworpen in samenwerking met vastgoedontwikkelaar Edge en de oorspronkelijke architect van het gebouw Broekbakema. Het kantoor, dat gerealiseerd gaat worden door BAM Bouw en Techniek, biedt straks ruimte aan zo’n 11.000 werknemers en krijgt ook een sociaal-maatschappelijke functie.
ABN AMRO heeft de ambitie gesteld dat in 2030 alle eigen kantoren voldoen aan het Klimaatakkoord van Parijs. In lijn met deze ambitie is het doel van deze herontwikkeling juist om het bestaande pand aan de Foppingadreef te vernieuwen, uit te breiden en Paris Proof te verduurzamen, in plaats van te kiezen voor nieuwbouw. Zo wordt 70.000 m2 van het pand hergebruikt, en krijgen veel van de materialen die bij de sloop vrijkomen een nieuwe bestemming. Daarnaast wordt in plaats van beton, gebruik gemaakt van hout voor de hoofddraagconstructie van circa 30.000 m2 nieuwe kantoorvloeren. Op het dak en de gevel van het complex komt 10.500 m2 zonnepanelen, waardoor het energieverbruik aanzienlijk wordt verminderd ten opzichte van het bestaande gebouw. Circulaire principes worden in elke fase van de herontwikkeling geïntegreerd. Als gevolg van onder andere deze keuzes zal in ieder geval een BREAAM Excellent duurzaamheidscertificering worden toegekend.
Het nieuwe kantoor wordt een inspirerende werk- en ontmoetingsplek, die niet alleen beter is voor het klimaat maar ook voor de directe leefomgeving. De Foppingadreef ligt in Amsterdam Zuidoost, een wijk met veel sociale ongelijkheid. ABN AMRO heeft daarom de handen ineengeslagen met de gemeente Amsterdam, partners, (buurt)organisaties en bewoners om een maatschappelijke bijdrage te leveren en heeft daarvoor eind 2021 al een convenant afgesloten.
bbn heeft voor dit project het bouwkostenmanagement gedaan. Lees hier meer.
Na 30 jaar is bbn adviseurs verhuisd! Reden? De duurzame ambities zijn leidend in zowel bedrijfsvoering als advisering. Al sinds 2018 zet bbn adviseurs alles op alles voor een 100% CO2-neutrale bedrijfsvoering in 2024. Mobiliteit, huisvesting en ICT zijn de grootste CO2-posten. We rijden eind 2023 100% elektrisch met duurzame energie, verduurzamen de ICT en huren alleen nog maar CO2-neutrale kantoren. Het hoofdkantoor in Houten is om die reden verhuisd.
Voor bbn was dit een gewaagde stap, de huur opzeggen zonder een CO2-neutraal alternatief. Maar ambitie ging boven onzekerheid. De zoektocht bracht ons naar onder andere Utrecht, Zeist en Ede. Veel kantoren predikten heel duurzaam te zijn of te willen worden. Maar CO2-neutraal bleek keer op keer een te hoge ambitie. Daarom was bbn bereid om zelf haar nek uit te steken. Directeur Arne Balvers: ‘Het viel tegen hoe weinig keuze er was aan CO2-neutrale kantoren, eigenlijk zijn we ze niet tegengekomen. Het alternatief is dan zelf je verantwoordelijkheid te nemen. Daar is een mooie samenwerking uit ontstaan.’
Via makelaar Ans de Wijn kwam een kantoorpand schuin tegenover de huidige locatie in beeld. Hier gaat bbn nu samen met de eigenaar Arjen Maatje een kantoor uit de jaren 90 geheel opwaarderen naar CO2-neutraal met tal van aanvullende duurzame ambities. Ecologische versterking van de locatie, maximale inzet op circulaire en biobased materialen zoals een houtconstructie voor de uitbreiding van het kantoor.
Arne Balvers: ‘Om onze ambities waar te maken stoppen we als organisatie veel tijd en energie in dit proces. Het vraagt continu aandacht om het maximale resultaat te bereiken. Duidelijk een ander traject dan een huurcontract tekenen en wachten tot de verhuizing kan beginnen.’
Het interieurontwerp van Odette Ex (o.a. Triodos Bank) is biobased, circulair en met veel hergebruikte materialen uit slooppanden, samengebracht in een groene sfeer. Voorbeelden zijn riet als wandbekleding, leemstuc, hergebruikte vloeren en puien, cementvrije dekvloeren en circulaire akoestische wand- en plafondbekleding.
Arne Balvers: ‘Dit traject heeft ons weer eens bevestigd dat je alleen het maximale resultaat behaalt als iedereen vanuit dezelfde mindset handelt. De parallel met onze rol als adviseur en regisseur van vastgoedprojecten was herkenbaar. Ook daar hebben wij onze projectpartners uitgedaagd op de mogelijkheden in het project. We zijn trots op de stappen die daarin we als organisatie intern en extern hebben gezet.’ We willen onze ervaring uit dit traject dan ook graag delen met anderen.
Bekijk de video en het overzicht van alle duurzaamheidsmaatregelen.

Houten, 14 juni 2023 – bbn is verheugd om de presentatie van de derde editie van het Jaarverslag Duurzaamheid aan te kondigen. Het verslag biedt een diepgaande analyse van de maatschappelijke en duurzaamheidsprestaties in 2022, waarbij de focus ligt op de ambitie en koers naar een klimaatpositieve toekomst.
Annemarie van Doorn, directeur van de Dutch Green Building Council (DGBC), nam tijdens de PROVADA het Jaarverslag Duurzaamheid in ontvangst van Ivana Radakovic, manager duurzaamheid bij bbn. DGBC en bbn delen een gezamenlijke visie om te bouwen aan een duurzame en gezonde toekomst, waarin niemand wordt achtergelaten en iedereen de kans krijgt om zijn of haar steentje bij te dragen
Hoe gaan we onze doelen bereiken?
De bedrijfsvoering van bbn zal binnen de komende twee jaar CO₂-neutraal worden. Het nieuwe hoofdkantoor wordt een uithangbord voor de herontwikkeling van verouderde jaren 90 kantoren en in onze projecten maken we aantoonbaar het verschil.
Ivana benadrukt de passie van het bedrijf: “Bij bbn werken we vol passie aan projecten, ook al zijn we niet de eigenaar, gebruiker of bouwer van deze projecten. We beschouwen het gehele traject, van initiatief tot exploitatie, als onze ‘scope 3’. Hierop hebben we direct invloed en stellen we hoge eisen aan onszelf. In al onze projecten streven we naar het realiseren van onze eigen ambitie. Door de lessen die we hebben geleerd uit honderden projecten met elkaar te delen, ontstaan er talloze mogelijkheden. We zijn op zoek naar samenwerkingen waarin partijen bereid zijn buiten hun comfortzone te treden en rendement in een breder perspectief te zien. In dergelijke samenwerkingen kunnen we ons optimaal ontplooien.”
Ambities voor de toekomst
Het jaarverslag benadrukt de trots van bbn om namens alle medewerkers te kunnen vertellen wat het afgelopen jaar heeft gebracht en waar de ambities voor het komende jaar liggen. Wij blijven ons met steeds meer urgentie inzetten voor een betere wereld vol mogelijkheden… voor iedereen.
Wil je meer weten over onze duurzame ambities? We gaan graag het gesprek aan.
Met trots presenteert bbn adviseurs voor de derde keer het jaarverslag. We gaan in op de maatschappelijke en duurzaamheid prestatie in 2022. Onze ambities zijn hoog en we liggen op koers!
Het jaarverslag is hier te downloaden.
Diversiteit, Inclusie en Gelijkwaardigheid
Nieuw in het jaarverslag is inzicht in onze sociale ambities en prestaties. Hiervoor is binnen bbn DIGa opgericht, een afvaardiging van medewerkers die samen met de bureauleiding initiatieven nemen om onze organisatie diverser en inclusiever te maken.
Klimaatpositieve Bedrijfsvoering
bbn heeft het afgelopen jaren duidelijke keuzes gemaakt die hebben bijgedragen aan het realiseren van een klimaatpositieve bedrijfsvoering (Paris Proof) in 2025. Hiermee loopt bbn 5 jaar voor op de oorspronkelijke planning en 25 jaar voor op de klimaatafspraken van Parijs. Het ondertekenen van het DGBC Paris Proof commitment was dan ook logisch. Hiermee conformeren we ons dus vooral op de verdere verduurzaming en het Paris Proof maken van onze projecten.
Ambities voor de toekomst
Het jaarverslag benadrukt de trots van bbn om namens alle medewerkers te kunnen vertellen wat het afgelopen jaar heeft gebracht en waar de ambities voor het komende jaar liggen. Wij blijven ons met steeds meer urgentie inzetten voor een betere wereld vol mogelijkheden… voor iedereen.
Voor de subsidieregeling Duurzaam Maatschappelijk Vastgoed (DUMAVA) is zoveel belangstelling, dat versneld een nieuwe subsidieronde volgt. De tweede subsidieronde is al beschikbaar vanaf 1 september 2023, terwijl deze oorspronkelijk in januari 2024 zou open gaan.
In de eerste ronde van DUMAVA was er zoveel animo dat het beschikbare bedrag van 150 miljoen euro in één dag was aangevraagd. De tweede ronde biedt 190 miljoen euro aan subsidies.
Momenteel is de internetconsultatie voor de tweede ronde van DUMAVA gaande en kan iedereen reageren op de concepteisen. Zo wordt voorgesteld om 30 procent van het subsidiebedrag beschikbaar te stellen voor aanvragen lager dan € 500.000 euro en 70 procent voor aanvragen boven dit bedrag. De verwachting is dat ook vanaf 2024 verschillende momenten komen waarop DUMAVA kan worden aangevraagd.
Voorwaarden DUMAVA
De DUMAVA-subsidie is bedoeld om het verduurzamen van bestaand maatschappelijk vastgoed te stimuleren en wordt verstrekt na goedkeuring van een verduurzamingsadvies. Om aan de subsidieaanvraag te voldoen, moeten de verduurzamingsmaatregelen binnen 2 jaar worden gerealiseerd. Bij het niet halen van deze deadline dient het voorschot teruggestort te worden en vervalt de subsidieaanvraag.
Om gebouweigenaren te helpen bij het doorlopen van het DUMAVA-aanvraagtraject en bij de verdere uitwerking van de verduurzamingsmaatregelen, kan bbn adviseurs u helpen. Wij koppelen bouwkundige- en installatietechnische kennis aan kostendeskundigheid.
Begin op tijd met voorbereiden
De grote interesse voor die eerste subsidieronde bleek ook uit een grote vraag naar advies bij het opstellen van aanvraagdocumenten. Daarom raden wij aan om 3 tot 4 maanden voor opening van de regeling te starten met het voorbereiden van de aanvraag om er zeker van te zijn dat er adviescapaciteit beschikbaar is om de aanvraag tijdig gereed te hebben.
Succesvolle toepassing bij Amerpoort
In het eerste DUMAVA-aanvraag traject hebben wij zorgorganisatie Stichting Amerpoort ondersteund. De subsidieaanvraag was gericht op 5 solitaire gebouwen en is inhoudelijk onderbouwd. Deze inhoudelijke onderbouwing is tijdens het goedkeuringstraject besproken met RVO en goedgekeurd. Na deze goedkeuring ondersteunen wij nu Stichting Amerpoort met het verder uitwerken van de verduurzamingsmaatregelen. De prognose is om deze werkzaamheden dit jaar nog aan te besteden en in 2024 te realiseren. Hiermee voldoet Stichting Amerpoort om de verduurzamingswerkzaamheden binnen 2 jaar te realiseren.

De DUMAVA-subsidieregeling is een belangrijke stap in de verduurzaming van maatschappelijk vastgoed en zorgt ervoor dat steeds meer gebouwen op een duurzame manier kunnen worden gebruikt.

De inspiratiebijeenkomst, getiteld ‘Een betere wereld vol mogelijkheden’, ter ere van de 55e verjaardag van bbn was een enorm succes. Ruim 300 gasten werden getrakteerd op inspirerende sprekers als Jan Rotmans, Kaj-Ivar van der Wijst, David Gianotten en Paul Smit. De bijeenkomst, onder begeleiding van onze dagvoorzitter Margot Ribberink, ging van start onder muzikale begeleiding van Skip en Jelle. Beide volgen een opleiding aan de Herman Brood Academie en schreven, speciaal voor onze bijeenkomst, een prachtig lied.
Na afloop van de inspiratiebijeenkomst kregen onze gasten een keuze. Ze konden de herbruikbare badge deponeren in twee boxen. Een box stond voor meer inzicht krijgen in de CO2-uitstoot van gebouw(en) en hoe deze uitstoot te verminderen.
Uit deze box zijn 5 winnende organisaties gehaald en reeds benaderd. bbn gaat deze organisaties helpen bij het nemen van maatregelen, inzicht geven in wat de kosten hiervoor zullen zijn, wat het op lange termijn oplevert en bbn zal deze organisaties een maximale CO2-reductie gaan voorspiegelen.
De interesse in het aanpakken van CO2-uitstoot was overweldigend! Zit jouw organisatie, gemeente of zorginstelling er niet tussen, maar wil je evengoed hulp bij het reduceren van CO2-uitstoot? Neem dan contact met ons op! We denken graag met je mee.
Benieuwd naar onze kijk op duurzaamheid? Klik hier.




























































































Moderne gebouwen worden, onder druk van energieprestaties, zo ontworpen dat de buitenwereld vrijwel volledig is afgeschermd. Binnen wordt kunstmatig een zo constant mogelijk klimaat gecreëerd, met behulp van technische apparatuur en digitale regeling.
Vanuit de overtuiging dat een meer natuurlijke omgeving het welzijn van mensen verbetert, zijn we samen met onze zusterbedrijven binnen Oosterhoff een onderzoek gestart naar hoe we van ‘binnen het betere buiten’ kunnen maken.
Na interviews met wetenschappers, experts en pioniers heeft dit geleid tot een gebouwconcept dat uitgaat van het verzachten van de barrières tussen binnen en buiten. Dat leidt tot een gebouw waarin variatie centraal staat.
Variatie dat de zintuigen prikkelt en het natuurlijke bioritme ondersteund. Hier is het rapport te lezen.
Het veel geprezen Natural Pavilion op de Floriade Expo 2022 is ontworpen met deze principes in het achterhoofd.
Om het effect van het gebouwconcept te testen, hebben masterstudenten van de Wageningen Universiteit de harde data van sensoren gekoppeld aan de ervaringen van Floriade bezoekers. En het werkt! Hier zijn de resultaten te vinden.
Voor meer informatie neemt contact op met Koen Post
De versnelling van woningbouw komt maar niet van de grond. Wat gaan we daaraan doen? Lees meer hierover in de whitepaper ’10 Tips om uw woningbouwprojecten haalbaar te maken’.
bbn ontwikkelde een rekenmodel om de CO2-uitstoot van de eigen bedrijfsvoering te reduceren. In dit blog gaan we dieper in op een specifiek onderdeel van het rekenmodel: het verminderen van de CO2 uitstoot van het wagenpark.
“Bij bbn was het wagenpark verantwoordelijk voor ruim zeventig procent van de CO2 uitstoot. We zijn aan de slag gegaan met reductie daarvan door over te stappen op elektrische auto’s. Een fossielvrij wagenpark in 2023, dat is de ambitie die bbn adviseurs in 2020 publiceerde. Op dit moment bestaat ons wagenpark voor ruim 72% uit elektrische auto’s. Van de vijf diesel- en twintig benzine auto’s die er nog zijn, worden er dit jaar elf vervangen door elektrische auto’s. De overige 14 fossiele auto’s worden in 2023 vervangen. Daarmee behalen we onze ambitie en daar zijn we trots op!”
“De menselijke factor is de grootste uitdaging bij de overstap naar elektrisch rijden. Mensen vinden het een goed idee, maar vragen zich af hoe dat gaat met opladen, vooral tijdens vakanties. En is elektrisch echt zo duurzaam, met die accu’s? Een elektrische auto heeft ook een hogere aanschafprijs en vereist dus hogere leasebudgetten. Die heeft bbn beschikbaar gesteld. Het scheelt dat brandstofkosten bij een fossiele auto hoger zijn. Per saldo komen de jaarlijkse kosten van een elektrische auto overeen met fossiele auto’s. Dit betekent dat bbn nagenoeg kostenneutraal de CO2-uitstoot met circa 70% verlaagt in de periode van 2019 tot 2023.”
“De helft van de collega’s was meteen enthousiast over elektrisch rijden, de andere helft niet. Om mensen te enthousiasmeren, heeft bbn de leasebudgetten verhoogd zodat er een ruime keuze uit auto’s was. En bij wie thuis een eigen laadpaal kan worden geplaatst, wordt deze door bbn betaald. Dit is een investering met twee voordelen: er hoeft niet in de buurt naar een laadpaal te worden gezocht en omdat het elektriciteitstarief thuis lager is, verdient de investering zich terug.”
“Uiteindelijk heeft de bezitter van een elektrische auto zelf ook voordeel. De bijtelling voor elektrische auto’s was in 2019 slechts 4 procent, waar die voor een fossiele auto 22 procent bedroeg. Door de overheidssubsidie voor de aanschaf van een elektrische auto, vielen de maandelijkse kosten van elektrisch rijden lager uit dan bij andere auto’s. Met de stijging van de bijtelling voor elektrische auto’s is het verschil wel kleiner geworden, maar de verwachting is dat de bijtelling voor de fossiele auto’s mee gaat stijgen.”
“Om de auto’s zoveel mogelijk met groene stroom op te laden, heeft bbn speciale ShellRecharge laadpassen beschikbaar gesteld. Naast de keuze voor een geleidelijke overstap naar elektrische auto’s kan je in ons rekenmodel ook kiezen om 100% groen te gaan laden. Sinds 2019 rijd ik zelf een elektrische auto. Uit ervaring weet ik dat je bij een langere reis van te voren goed moet nadenken waar je de auto oplaadt. Nu ik hieraan gewend ben, vind ik elektrisch rijden fantastisch!”
Meer weten hierover of wil je het rekenmodel CO2-neutraal zelf gaan gebruiken? Neem contact op met Fleur Ragetlie: f.ragetlie@bbn.nl of 06 – 13 52 58 23
Lees het eerste blog uit de serie: ‘Snel CO2 neutraal met nieuw rekenmodel’